Miễn thuế TNDN 3 năm cho doanh nghiệp mới: Điều kiện và thủ tục 2026

Chính sách miễn thuế TNDN 3 năm là gì?

Ngày 15/01/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 20/2026/NĐ-CP về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển kinh tế tư nhân. Điểm nổi bật nhất: doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) đăng ký kinh doanh lần đầu được miễn 100% thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) trong 3 năm liên tiếp kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Đây là cú hích lớn cho làn sóng khởi nghiệp 2026 — giảm đáng kể gánh nặng tài chính giai đoạn đầu, giúp doanh nghiệp tập trung nguồn lực vào vận hành và tăng trưởng.

Điều kiện để được miễn thuế

Không phải mọi doanh nghiệp mới thành lập đều tự động được hưởng. Bạn phải đáp ứng đồng thời các điều kiện sau:

Là doanh nghiệp nhỏ và vừa

Theo tiêu chí hiện hành, SME gồm doanh nghiệp có số lao động không quá 200 người (ngành sản xuất) hoặc 100 người (thương mại, dịch vụ) và doanh thu năm không vượt ngưỡng quy định theo từng lĩnh vực.

Đăng ký kinh doanh lần đầu

Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp phải là lần cấp đầu tiên cho doanh nghiệp đó. Các công ty tái đăng ký sau khi giải thể, hoặc tiếp nối từ hộ kinh doanh cũ, không đủ điều kiện.

Không thuộc trường hợp bị loại trừ

Doanh nghiệp KHÔNG được hưởng ưu đãi nếu:

• Được thành lập từ chia tách, sáp nhập, hợp nhất hoặc chuyển đổi loại hình từ doanh nghiệp khác
• Người đại diện pháp luật hoặc cổ đông lớn nhất đã từng giữ vai trò tương tự tại doanh nghiệp đã giải thể trong vòng 12 tháng trước ngày thành lập doanh nghiệp mới
• Doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực bị hạn chế theo quy định riêng

Cách tính thời gian miễn thuế

Thời gian miễn thuế được tính từ năm cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, không phụ thuộc vào việc doanh nghiệp có phát sinh doanh thu hay chưa. Điều này có nghĩa:

• Thành lập tháng 10/2026 → miễn thuế năm 2026, 2027, 2028
• Năm 2026 dù chỉ hoạt động 3 tháng vẫn tính là 1 trong 3 năm được miễn
• Nếu năm đầu lỗ, vẫn được tính là 1 năm miễn (không được cộng thêm)

Các ưu đãi khác đi kèm trong Nghị định 20/2026

Ngoài miễn thuế TNDN, Nghị định 20/2026 còn có nhiều chính sách hỗ trợ SME:

• Giảm 50% tiền thuê đất trong 5 năm đầu hoạt động
• Hỗ trợ lãi suất vay vốn từ quỹ bảo lãnh tín dụng cho SME
• Đơn giản hóa thủ tục hành chính — một số ngành nghề có điều kiện được cấp phép nhanh
• Ưu tiên tham gia đào tạo kỹ năng quản trị doanh nghiệp miễn phí
• Ưu tiên trong mua sắm công — một phần hợp đồng nhà nước dành cho SME

Thủ tục để hưởng miễn thuế

Khác với nhiều ưu đãi khác phải xin phép trước, miễn thuế TNDN theo Nghị định 20/2026 áp dụng tự động nếu đủ điều kiện. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần:

1. Kê khai đúng trong tờ khai quyết toán thuế TNDN hàng năm
2. Lưu hồ sơ chứng minh thuộc diện SME (số lao động, doanh thu)
3. Cam kết bằng văn bản với cơ quan thuế về việc đáp ứng điều kiện
4. Không được miễn thuế đồng thời với các ưu đãi thuế TNDN khác (áp dụng ưu đãi có lợi hơn)

Rủi ro phổ biến và cách phòng tránh

Qua thực tế tư vấn, chúng tôi thấy nhiều doanh nghiệp mắc phải:

• Tưởng đủ điều kiện nhưng thực ra không đủ: Chủ doanh nghiệp cũ giải thể công ty, lập công ty mới trong vòng 12 tháng → không đủ điều kiện
• Quên kê khai: Không khai miễn thuế trong tờ khai quyết toán → bỏ lỡ ưu đãi, không thể truy hồi sau
• Vượt ngưỡng SME giữa chừng: Doanh nghiệp phát triển nhanh, vượt tiêu chí SME năm thứ 2 → mất quyền miễn thuế từ năm đó trở đi
• Tách/nhập công ty sai cách: Chuyển đổi từ hộ kinh doanh lên công ty — cần cẩn trọng xem có thuộc diện "thành lập lần đầu" không

Câu hỏi thường gặp

Startup thành lập năm 2025 có được hưởng Nghị định 20/2026 không?

Phụ thuộc vào thời điểm Nghị định có hiệu lực và điều khoản áp dụng hồi tố. Cần tra cứu điều khoản chuyển tiếp của Nghị định 20/2026 và tư vấn với cơ quan thuế địa phương để xác định cụ thể.

Nếu được miễn thuế TNDN có phải nộp thuế VAT không?

Có. Miễn thuế TNDN không ảnh hưởng đến nghĩa vụ thuế VAT, thuế môn bài và các loại thuế khác. Doanh nghiệp vẫn phải kê khai và nộp đầy đủ các loại thuế khác.