Nhượng quyền thương mại là gì?
Nhượng quyền thương mại (franchise) là hoạt động thương mại trong đó bên nhượng quyền (franchisor) cho phép và yêu cầu bên nhận nhượng quyền (franchisee) tự mình tiến hành việc mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ theo cách thức tổ chức kinh doanh của bên nhượng quyền.
Điều kiện để nhượng quyền thương mại tại Việt Nam
Bên nhượng quyền phải đáp ứng:
- Hệ thống kinh doanh dự định dùng để nhượng quyền đã hoạt động được ít nhất 1 năm
- Đã đăng ký hoạt động nhượng quyền với Bộ Công Thương (nhượng quyền từ nước ngoài vào Việt Nam) hoặc Sở Công Thương (nhượng quyền trong nước)
- Hàng hóa, dịch vụ kinh doanh trong hệ thống không thuộc danh mục hàng hóa cấm kinh doanh
Đăng ký hoạt động nhượng quyền
Bên nhượng quyền phải đăng ký trước khi ký hợp đồng với đối tác đầu tiên. Hồ sơ nộp tại Bộ Công Thương gồm:
- Đơn đề nghị đăng ký
- Bản giới thiệu về nhượng quyền (Disclosure Document) theo mẫu quy định
- Mẫu hợp đồng nhượng quyền sẽ sử dụng
- Tài liệu chứng minh đã vận hành hệ thống ít nhất 1 năm
- Giấy chứng nhận bảo hộ nhãn hiệu (nếu có)
Thời gian xử lý: 5 ngày làm việc.
Nội dung hợp đồng franchise cần có
- Phạm vi nhượng quyền: địa lý, thời hạn, độc quyền hay không
- Phí nhượng quyền ban đầu (initial fee) và phí royalty hàng tháng (% doanh thu)
- Quyền và nghĩa vụ về hỗ trợ đào tạo, marketing, vận hành
- Tiêu chuẩn chất lượng và quyền kiểm tra của bên nhượng quyền
- Sở hữu trí tuệ: logo, thương hiệu, bí quyết kinh doanh
- Điều kiện gia hạn hợp đồng
- Điều kiện và hậu quả chấm dứt hợp đồng
- Điều khoản không cạnh tranh sau khi chấm dứt
Rủi ro pháp lý thường gặp trong franchise
- Bên nhượng quyền chưa đăng ký với cơ quan nhà nước → hợp đồng vô hiệu
- Nhãn hiệu chưa được đăng ký bảo hộ → bên thứ 3 có thể đăng ký trước
- Hợp đồng không rõ quyền sở hữu bí quyết kinh doanh → tranh chấp sau khi kết thúc
- Điều khoản chấm dứt bất cân xứng gây thiệt hại cho bên nhận nhượng quyền
Câu hỏi thường gặp về nhượng quyền thương mại?
Cá nhân có thể nhận nhượng quyền thương mại không?
Bên nhận nhượng quyền phải là thương nhân — cá nhân kinh doanh hoặc doanh nghiệp đã đăng ký. Cá nhân không đăng ký kinh doanh không đủ điều kiện ký hợp đồng franchise.
Phí royalty có phải chịu thuế không?
Phí royalty trả cho bên nước ngoài bị khấu trừ thuế nhà thầu (5% thuế GTGT + 10% thuế TNDN theo tỷ lệ doanh thu). Phí nhượng quyền trong nước chịu thuế GTGT 10% và bên nhận phải xuất hóa đơn cho bên giao. Nên tư vấn thuế trước khi ký hợp đồng. Liên hệ Talochi Legal.